دانلود ومعرفی کتابهای تبلیغات و روابط عمومی

کتاب در زمینه تبلیغات به نسبت عمر بلند این صنعت در کشورمان اندک چاژ شده ونبود مرجعی در زمینه معرفی کتاب به وضوح به چشم می خورد این بلاگ تلاش بنده در جهت معرفی کتا بهای و فعالان این عرصه است

معرفی و نقد کتاب " اصول خبرنگاری مطبوعاتی و پخش"

نقد از: جبار علایی

سیدرضا نقبائی لنگرودی متولد 1347 و فارغ التحصیل دانشگاه علامه طباطبائی است از وی یک ترجمه با عنوان " اعتبار رسانه های آنلاین " در شماره 4 سال 1382 فصلنامه رسانه به چاپ رسیده است.

مؤلف در مقدمه این کتاب می نیسد: "کتاب حاضر، اصول خبرنگاری مطبوعاتی و پخش بر دو بخش خبرنگاری مکتوب مختص روزنامه ها و مطبوعات و خبرنگاری پخش استوار است . در این کتالب سعی نمودم تا علاوه بر خبر سنتی به مواردی از خبر نو نیز پرداخته شود."

مندرجات کتاب:

تعریف مطلب خبری: مؤلف کتاب می نویسد، مطلب خبری ( News Story ) حاصل کار خبرنگاران است و از آنجا که به چنین مطالبی مطلب خبری گفته می شود که در خصوص افراد، مکانها، رویدادها و اشیاء واقعی سخن به میان می آورد. مطلب خبری متفاوت از مطالب سنتی مانند افسانه ها و داستانهاست. مطلب خبری چون باید مخاطب را جلب کند باید در اولین جملات جوهره اصلی مطلب آورده شود .

طبیعت خبر: برخورد و فوریت (Impact & Immediancy  ) مرکزیت و هسته اصلی خبر را تشکیل می دهد. اما تعریف خبر به دشواری کوبیدن سنجاقی به دیوار بتنی است این امر به خاطر آن است که ممکن است مطلبی برای فردی دارای ارزش خبری باشد در عین حال برای دیگری اصلاً اهمیت نداشته باشد. در ادامه مؤلف کتاب تعاریف مختلف خبر از نویسندگانی چون س. مولی، فرناند ترو، ویلیام گیبر، لیل اسپنسر و کمیسیون شن مک براید آورده است. از نظر کتاب عامل کلیدی که در تعریف خبر قید شده، رابطه( relevance ) است؛ یعنی خبرنگاران باید به نمایندگی از مخاطبان، نیازهای خبری آنان را تشخیص دهند.

گزارشگری: گزارشگری اغلب با تحقیق و پژوهش مثل رفتن به کتابخانه ها و مطالعه ایده ها سرو کار دارد. مؤلف معتقد است که اینترنت در این زمینه می تواند مفید واقع شود. در کتاب سه نوع گزارش از هم تفکیک شده است:

 1- گزارش تحلیلی ؛

 2- شرح حال اشخاص و

 3- مطلب پس زمینه

ارزشهای خبری: ارزشهای خبری معیار گزینش رویدادند. آنچه که باعث می شود یک رویداد از بین هزاران رویداد دیگر فرصت انتشار پیدا کند، نسبت آن با معیارهای قومی، فرهنگی، دینی، مصالح سیاسی، و عوامل دیگر است. گالتونگ و روژ 12 ارزش خبری را در سال 1965 شناسایی کرده اند که عبارتند از: تواتر frequency) ، آستانه خبرthreshold) )، فقدان ابهام (unambiguity)، معنی دار بودن (meaningfulness)، هماهنگی( onsonance)، غیر منتظره بودن(unexpectedness)، استمرار (continuity)، ترکیب(composition) ، ارجاع به ملل برگزیده(reference to elit nations)، ارجاع به اشخاص برگزیده(reference to elit persons) ، شخصیت سازی(personalization) ، و منفی گرایی negativity)) .

معیارهای دکتر والتر وارد: دربرگیری (impact)، بزرگی(magnitude) ، شهرتprominence))، استثناء و عجیب (oddity)، برخورد (conflict)، مجاورت (proximity)، زمان و تازگی خبر(timeliness) .

معیارهای فیلیپ گایار: به روز بودن، اثرگذاری و سودمندی.

معیاررهای شولز:

1- موقعیت اجتماعی: ملت برگزیده، نهادهای برگزیده و شخص برگزید .

2- تعیین هویت: مجاورت، قوم مداری، شخصیت سازی، و هیجانات .

3- ظرفیت: تجاوز، جدال، ارزشها و موفقیت .

4- هماهنگی: موضوع، کلیشه سازی، قابلیت پیش گویی.

5- وابستگی: نفوذ، و مرتبط بودن.

 6- پویایی ها: زمان و تازگی خبر، شک، غیر منتظره بودن.

معیارهای دکتر معتمد نژاد:

 1- معیارهای عینی: که جنبه منطقی و عقلانی دارند و از سازه هایی چون اهمیت ذاتی ، مجاورت و ندرت تشکیل شده اند.

2- معیارهای شخصی: معیارهایی اند که با احساسات، عواطف و جنبه های روانی وجود انسان سر و کار دارند.

از نظر نعیم بدیعی با وجود ارزشهای خبری در ماهیت هر رویداد عوامل جانبی دیگر در فرایند تبدیل رویداد به خبر نقش دارند که بطور کلی عبارتند از :

 1- عوامل درون سازمانی و

 2- عوامل برون سازمانی

عناصر خبری: خبر باید به تمام سؤالات احتمالی که در ذهن مخاطب نسبت به رویداد پیش می آید پاسخ گوید که در قالب عناصر خبری تعریف می شوند این عناصر عبارتند از: که ؟ کجا؟ کی؟ چه؟ چرا ؟ و چگونه ؟

ترکیب و سازمان مطلب خبری: مطالب خبری اغلب به روشهای مشابهی سازماندهی می شوند. اولین پاراگراف را در مقوله خبری لید (lead) می نامند. مابقی مطلب به عنوان بدنه (body) است و در نهایت پایان پر معنا ساختار یک مطلب خبری را تشکیل می دهد.

مؤلف در این کتاب لیدها را به دو دسته کلی تقسیم کرده است: لید سخت (hard lead) و لید نرم soft lead) . سخت لید برای رویدادهای ناگهانی و نرم لیدها برای نگارش مطالب تحلیلی مورد استفاده قرار می گیرند.

انواع لیدهای سخت: لید از نظر محتوا، لید از نظر عناصر، و لید از نظر موضوع.

انواع لید از نظر محتوا: لید با محتوای زیاد، لید کم محتوا، و لید مناسب.

انواع لید ازنظر عناصر : لید که ، لید کجا ، لید کی ، لید چه ، لید چرا ، لید چگونه .

لید از نظر موضوع: لید تک موضوعی. لید چند موضوعی.

لید تک موضوعی: لید مستقیم، لید عمقی، لید تشریحی، لید سؤالی، لید نقلی، لید تمثیلی.

لید چند موضوعی: لید متراکم و لید فهرستی، لید مقایسه ای یا مرتبط و لید چند خبری

زاویه ورود به خبر: طرح و ایده اصلی مطلب خبری و لید را زاویه می نامند. در اتاقهای خبر این واژه قلاب (hook) اطلاق می شود چرا که از آن به عنوان جذب کردن، گرفتن یا تور انداختن توجه برای خواندن ادامه مطلب یاد می شود.

Whammy: حقیقتی است که مطلب روزنامه نگاری را به مقوله ای منحصر بفرد تبدیل می کند.

سبکهای خبری: سبک تاریخی، سبک هرم وارونه، سبک تازیخی همراه با لید، سبک پایان شگفت‌انگیز، سبک برگشت به عقب، سبک تشریحی، سبک سناریویی و سبک رئالیسم جادوئی.

ویژگیهای مطلب مناسب: یک مطلب مناسب باید دارای اطلاعات، اهمیت، تمرکز، گستره، شکل، بیرون بودن نویسنده و صوت باشد.

نگارش مطلب خبری: برای نگارش مطلب خبری قبل از هر چیز باید اطلاعات لازم را دانست برای کسب این اطلاعات 10 گام پیشنهاد شده است: انتخاب موضوع، متمرکز شدن روی ایده، تصمیم گیری در خصوص شکل مطلب، چهارمین مورد در کتاب از قلم افتاده است، بکارگیری صدا و تصویر، نوشتن طرح مقدماتی برای مطلب، استفاده از برنامه های مشاوره ای اینترنتی، ویرایش مطلب و خوش آهنگ کردن آن، ارائه مطلب به دوست یا استاد برای بررسی بیشتر . چاپ مطلب در سایتهای اینترنتی.

تحلیل نویسی: تحلیل مقوله ای است که نگاه عمقی به فراسوی خبرها- از طریق بررسی علت و چگونگی رویداد- می اندازد. مقوله تحلیلی حتماً نباید به رویدادی تازه یا مقوله ای ناگهانی مرتبط باشد بلکه می تواند از مواردی که در اخبار گزارش شده نشأت بگیرد.

پوشش رویدادهای خبری: دراین قسمت مؤلف از کنفرانس خبری، اسکرام و ملاقاتهای عمومی و طرز تهیه گزارش از آنها یاد کرده است. در این کتاب تیتر نویسی، ویژگیهای تیتر و انواع تیترها بصورت خیلی خلاصه مطرح شده اند همچنین مباحثی جون سرمقاله نویسی و ستون نویسی، ویژگیها و تفاوت آنها ساختار سرمقاله و انواع آن و مقاله نویسی بصورت خیلی خلاصه مطرح شده اند.

هنر مصاحبه: مصاحبه برخلاف یک گفتگوی معمولی، گفتگویی هدفمند برای بدست آوردن اطلاعات لازم، جالب و مورد علاقه عام و خاص است. انواع مصاحبه ها عبارتند از:

مصاحبه تخیلی، مصاحبه با متن، مصاحبه شفاهی، مصاحبه سطحی و عمقی، مصاحبه هدایت شده و آزاد، مصاحبه خبری و تفسیری، و مصاحبه های مطبوعاتی و رادیو و تلویزیونی؛ هدف از مصاحبه های رادیو و تلویزیونی بدست آوردن خبر نیست بلکه دادن یک پرداخت نمایشی و تزئینی به خبر حداقل به همان اندازه مورد توجه است.

در این کتاب طرز تهیه مطالب ورزشی بطور خیلی خلاصه گنجانده شده است.

گزارش: از طریق گزارش می توان پا را از روزنامه نگاری عینی فراتر نهاده و به وادی روزنامه نگاری تشریحی  تحقیقی، و انتقادی وارد شد عرصه ای که مستلزم توانائیها، ویژگیها و صلاحیتهای وسیعی است که برخی از آنها در طبیعت فرد و پاره ای نیز در جریان آموزش و تجربه بدست
می آید.

انواع گزارش: گزارش خبری، گزارش تحقیقی یا اجتماعی، گزارش از محل، گزارش از شخص، گزارش از سفر و خاطرات ، گزارش علمی تخصصی و گزارش مصور.

سبکهای گزارش نویسی: سبک رئالیسم جادوئی و سبک تنظیم موزائیکی .

جستجو در وب: اینترنت یکی از امکانات مهم برای گزارشگران و حرفه ایهای رسانه ای محسوب می شود مواردی که می تواند جستجوی وب را آسانتر و مؤثرتر کند به شرح زیر است:

 1- از حروف کوچک در جستجو استفاده کنید؛

 2- برای تمرکز جستجو از علامت گیومه"  " استفاده نمایید؛

 3- از علامت + برای یافتن ترکیب واژه های خاص استفاده کنید؛

 4- از علامت - برای تصفیه بیشتر استفاده کنید؛

 5- از نماد * برای بدست آوردن گونه های یک کلمه استفاده کنید.

  از نظر مؤلف کتاب تا این قسمت کتاب مباحث مشترک روزنامه نگاری مکتوب و پخش عنوان شده بود قسمتهای بعدی به مباحث روزنامه نگاری الکترونیک اختصاص دارد.

مقوله تصویری: قبل از تولید یک برنامه تصویری باید گامهای اساسی برداشته شود این گامها عبارتند از: بسط ایده مطلب، تهیه استوری بورد، و فیلمنامه نویسی.

عناصر مقوله تصویری و تلویزیونی:

 1- stand up : به معنای حضور گزارشگر در صحنه گزارش خبری است.

2- voice-over : صدای گزارشگر روی تصویر.

3- گرافیک: شامل آمار و عکس به همراه توصیف یا بیان نوشتاری است.

4- صدای طبیعی.

5- بسته (pakage): گزارشی کاملی از ترکیب گرافیک، voice-over و stand up  است.

بسط ایده مطلب: پس از انتخاب عنوان باید در ذهن خود به اصطلاح "طوفان ذهنی" ایجاد کنید؛ از کجا اطلاعات را بدست آورم؟ از چه تصاویری بهره بگیرم ؟ و...

استوری بورد: استوری بورد حکم فیلمنامه مصور را دارد و راهنما یا نقشه ای است که مطلب خبری را هدایت می کند.

فیلمنامه نویسی برای تلویزیون:

الف. مطالب نیمه نوشتاری: شبیه به رئوس مطالب اساسی است که شاخص مکان مصاحبه ، مقدمه و مؤخره است.

ب. مطالب تمام نوشتاری: که صدا و تصویر کامل را برای هر دقیقه مطالب فهرست می کنند. صدا و تصویر باید هبستگی کاملی با هم داشته باشند.

نماهای دوربین:

 1- نمای long  یا wide .

 2- نمای medium .

 3- نمای کلوزآپ (close-up) .

 4- نمای ( over the sholder یا cutway ) .

 5- دو نما / سه نما (two shot / three shot) .

6-  سکانس ( sequence) .

زوایای نما:

 1- زاویه سطح چشم (eye-level).

 2- نمای زاویه پایین (low angle).

 3- نمای زاویه بالا (high angle).

حرکت نما:

 1- pan: نمای حرکت دوربین از راست به چپ .

 2- tilt: حرکت دوربین از بالا به پایین یا پایین به بالا .

 3- zoom: نزدیک آوردن سوژه.

 4- reverse zoom : زوم معکوس.

فورمتهای مطالب رادیویی:

 1- sounds capes: تزکیب بدیعی از صوت و نواست.

 2- mini-docs: ترکیب متمرکز متنو کلیپهای مصاحبه / نوا، با بستر صوتی است.

 3- commentaries: اجرای ضبطی متن مکتوب در خصوص تجربه شخصی سوژه.

 4- streetes: ترکیبی از کلیپهای نوا / مصاحبه (یکی بعد از دیگری) است.

 5- discussion: بحث گروهی ضبط شده در مورد موضوعی منتخب.

در پایان این کتاب از چگونگی تهیه مقولات تصویری برای اینترنت بطور مختصر بحث شده است .

نقد وارده بر این کتاب:

از لحاظ محتوایی:

کتاب چندان منسجم نبوده و ساختار اثر بیشتر به گردآوری مفاهیم نزدیک شده است. اگرچه در انتهای هرمطلب، راهنما و دستورالعملی برای چگونگی نگارش همان مطلب ذکر شده است، اما بصورت خلاصه و مختصر؛ از این گونه کتابهای آموزشی و تخصصی انتظارمطالب مبسوط تری
می رود علاوه بر این مشخص نیست کدام یک از این مطالب تجربه نگارنده است و کدام قسمت گردآوری.

هرچند مولف کتاب سعی کرده است که بصورت خلاصه عناوین زیادی را در اثرش جای دهد اما پاره ای از مطالب برای عنوان کتابی که بیشتر آموزشی است تا جامعه شناختی و فلسفی، زائد به نظر می رسد مثل بحث ارزشهای خبری گالتونگ و روژ.

تازگی کتاب فقط در قسمتهای مربوط به مطالب پخش آن هم در حد چند مفهوم و اصطلاح است. بسیاری از مفاهیم کتاب تکرار مطالب سایر کتابهای روزنامه نگاری است. ظاهراً دلیل این امر دسترسی مؤلف به این مطالب بوده است. در پاره ای از موارد بهتر بود مؤلف از منابع اصلی کمک می گرفت تا سایتهای اینترنتی و یا منابع دست دوم.

از لحاظ شکلی:

فونت متن کتاب بزرگتر از حد کتابهای تخصصی است بعبارتی اکثر کتابهای تخصصی از فونت 14 برای مطالبشان استفاده می کنند، آن هم به خاطر اهمیت محتوایی مطالب مندرج تا اهمیت تزئینی. از این رو استفاده کافی  و بهینه از تمام صفحه کتاب نشده است به عبارتی ناشر محترم می توانست مطالب بیشتری را در یک صفحه کتاب بگنجاند. کتاب از امتیازفصل بندی برخوردار نیست. در اولین نگاه به کتاب وفور لغات لاتین در بدنه متن کتاب و اغلب مقابل کلمات فارسی خواننده را آزار می دهد. چه بهتر بود کلمات لاتین در پاورقی کتاب ذکر می شدند و همچنین برای دسترسی آسانتر به این معادلها در آخر کتاب بصورت واژه نامه آورده می شدند.

شیوه ارجاع دهی کتاب یکدست نیست. برای نمونه برای برخی مطالب، منبع در انتهای پاراگراف ذکر شده اند ولی بعضی مطالب اساسی کتاب فاقد منبع هستند. در درون متن سایتهای اینترنتی  به عنوان منبع آورده شده اند که باز بهتر بود اینگونه منابع در پایین صفحه آورده می شدند. پاره ای غلطهای املایی و برخی از مطالبی که از قلم افتاده اند در این کتاب قابل اغماض است.

امید است مؤلف و ناشرمحترم کتاب بتوانند در چابهای بعدی به این موارد امعان نظر داشته باشند.

 مشخصات کتاب:

عنوان کتاب: "اصول خبرنگاری مطبوعاتی و پخش"

تألیف و ترجمه : سید رضا نقبائی لنگرودی

انتشارات: رشت، کتیبه گیل

شمارگان: 3000 نسخه.

چاپ اول، 1382  قیمت : 1400 تومان

قطع: رقعی

تعدات صفحات : 150 صفحه

+   عماد عبادی ; ۱٢:۱٠ ‎ب.ظ ; دوشنبه ۳۱ فروردین ۱۳۸۸

design by macromediax ; Powered by PersianBlog.ir